اما پيران كمتر آبله مىگيرند مگر در مواقع هواى وبائى « 1 » عفونى ردى « 2 » كه در اين هوا اين بيمارى فراوان است ، زيرا هواى متعفن كه از حالت اعتدال خارج شده و به طرف حرارت يا رطوبت زياد متمايل گرديده و همچنين هواهاى سوزان به حمله اين مرض كمك مىنمايند زيرا هواى ملتهب سوزان روحى « 3 » را كه در دو بطن « 4 » قلب است منقلب كرده و آن را مثل مزاج خود مىسازد و در نتيجه تمام خونهائى كه در شرائين است بتوسط قلب به صورت خونى كه در قلب است درمىآيد . تا اينجا در باب سبب ايجاد آبله بطور كافى بحث كرديم اينك در مورد بدنهائى كه مستعد براى آبله و سرخك است بحث مىنمائيم .

--> ( 1 ) - مقصود از هواى وبائى هواهائى است كه در طى سال در آنها بيمارى بيشتر در ميان مردم پيدا مىشود و بمانند امروز كه گاهى مثلا گريپ عموميت پيدا مىنمايد ، قدما معتقد بودند كه هوا يكى از ناقلين و سرايت‌دهندگان بيمارى است ، بدين ملاحظه اصطلاح هواى وبائى از نظر عموميت يافتن بيمارى در ميان مردم بوده نه آنكه مردم مبتلى به و با شوند و اگر در اين اصطلاح كلمه وبائى آمده است ، چون بيمارى و با به مجرد بروز عده زيادى بدان مبتلى مىشدند ، بدين جهت از نظر اشاعه و انتشار اين كلمه به هواى وبائى اطلاق گرديده است . ترجمه آن Air Chole ? rique است . اول دفعه بقراط از هواى وبائى صحبت كرده است . پس از وى ديگر اطباء نيز به روش بقراطى تبعيت نمودند . اطباء اسلامى نيز هريك در كتابهاى خود از هواى وبائى شمه‌اى نگاشته‌اند مثلا رازى در كتاب فصول ( مرشد ) از آن بحث نموده است . ( 2 ) - مقصود هواى بد است . ( 3 ) - در اينجا مقصود از كلمه روح كيفيت خون قلب است . ( 4 ) - دو بطن قلب كه به زبان فرانسه Ventricules گويند .